Cybercriminelen kiezen weer steeds vaker voor macromalware

In het derde kwartaal van 2015 is iets minder malware ontdekt dan in voorgaande kwartalen. Een nieuwe, inmiddels wat vergeten cyberdreiging, maakt echter een comeback: micromalware. Het aantal waargenomen nieuwe macromalware-varianten is in een jaar tijd gegroeid naar het hoogste niveau sinds 2009.

Dit blijkt uit het McAfee Labs Threats Report: November 2015 van Intel Security. De onderzoekers van het bedrijf zien dat cybercriminelen gebruik beginnen te maken van malware die zich niet in traditionele bestanden nestelt, maar in andere onderdelen van de computer. Denk hierbij aan het geheugen of het Windows-register, waarbij tevens alle sporen van de malware uit het bestandssysteem worden gewist. Daardoor is deze vorm van malware moeilijk te detecteren door traditionele beveiligingsmiddelen. Opvallend is ook dat Mac-gebruikers een interessanter doelwit zijn gaan vormen in Q3. Er is in het afgelopen kwartaal maar liefst vier keer zo veel nieuwe malware voor Mac waargenomen door de onderzoekers van McAfee Labs dan in Q2.

De terugkeer van macromalware

In het derde kwartaal van dit jaar zagen de onderzoekers van McAfee Labs de totale hoeveelheid nieuwe malwarevarianten met 4% afnemen ten opzichte van het voorgaande kwartaal. De hoeveelheid nieuwe macromalware is het afgelopen jaar echter sterk toegenomen, van iets minder dan 10.000 varianten in Q3 2014 tot bijna 45.000 in Q4 van dit jaar. Macromalware werd vooral aangetroffen in Noord-Amerika (44%) en Europa (29%) en wordt veelal via spam e-mails verspreid. In het verleden werden hiervoor vaak gedurende langere tijd e-mailberichten met besmette bestanden verzonden, waarbij hetzelfde e-mailonderwerp werd gebruikt. Daardoor konden deze berichten relatief makkelijk gedetecteerd en geblokkeerd worden. Nu duren deze spamcampagnes vrij kort en maken ze gebruik van telkens wisselende e-mailteksten en legitiem ogende onderwerpregels - zoals ‘Factuur’ of ‘Betalingsherinnering’ - waardoor ze lastiger te herkennen zijn.

Macromalware is een vorm van malware die wordt verborgen in bijvoorbeeld Word-, Excel- of PowerPoint-bestanden. Bij het openen van een document met macromalware krijgt de gebruiker een melding met het verzoek de macrofunctionaliteit in te schakelen om de content te kunnen zien. Wanneer hij dat doet, wordt de macromalware actief. Vaak wordt macromalware gebruikt om andere, schadelijkere malware te downloaden naar het systeem van een slachtoffer. McAfee Labs heeft voorbeelden ontdekt waarbij ransomware en kassamalware werden gedownload. De belangrijkste verdediging tegen macromalware is goede voorlichting van gebruikers over deze dreiging. Ook kunnen e-mailservers en virusscanners zo worden ingesteld dat ze e-mails met macro’s blokkeren.

Bestandloze malware

Het gebruik van zogenaamde ‘bestandloze’ malware is geen nieuw fenomeen. Deze vorm van malware onderscheidt zich door het feit dat het zich niet nestelt in normale computerbestanden, maar bijvoorbeeld in het geheugen van de computer of in het Windows Register. Oudere vormen van deze malware lieten over het algemeen nog wel een spoor achter, vaak in de vorm van een klein binair bestand. Nieuwere varianten – zoals Kovter, Powelike en XswKit - wissen echter hun sporen uit en zijn daardoor zeer moeilijk te detecteren.

Tegelijkertijd maken ze gebruik van krachtige systeemfuncties zoals Windows Management Instrumentation (WMI) en Windows PowerShell om aanvallen uit te voeren, zonder dat daarbij ergens een bestand hoeft te worden opgeslagen. Hoewel nieuwe vormen van bestandloze malware vooral eind 2014 en begin 2015 veel door McAfee Labs werden waargenomen, zijn er ook in de rest van dit jaar nieuwe varianten ontdekt.

Mac-gebruikers zijn vaker doelwit

Mac-gebruikers waanden zich lange tijd relatief veilig voor de enorme golf aan malware die al sinds jaren PC-gebruikers en Android-gebruikers teistert. De toenemende populariteit van de Mac lijkt er nu echter voor te zorgen dat ook dit platform een aantrekkelijk doelwit is geworden voor malwareauteurs. McAfee Labs zag in Q3 maar liefst vier maal zo veel nieuwe Mac-malwarevarianten als in het voorgaande kwartaal. De totale hoeveelheid malware voor Mac is echter nog altijd aanzienlijk lager dan voor de PC of voor Android.

Lees ook
Miljard dollar gestolen in grootste digitale bankroof aller tijden

Miljard dollar gestolen in grootste digitale bankroof aller tijden

Een groep cybercriminelen heeft in twee jaar tijd maar liefst een miljard dollar weten buiten te maken bij banken en financiële instellingen. Kaspersky Lab spreekt van de allergrootste digitale bankroof aller tijde. De aanvallen zouden zijn uitgevoerd door Carbanak, een hackersgroep die wereldwijd actief is. Leden zouden onder andere uit China, Ru1

Des pirates détournent les données médicales de dizaines de millions d'Américains

Des pirates viennent à nouveau de mettre la main sur d'énormes quantités de données personnelles. En effet, des cybercriminels se sont introduits par effraction chez Anthem, l'un des plus gros assureurs médicaux des Etats-Unis pour y dérober les données clients de dizaines de millions d'Américains. Anthem a reconnu cette cyberattaque dans une déclaration. Des pirates se seraient introduits dans les systèmes IT de l'assureur pour y copier des informations personnelles de dizaines de millions de clients. Il s'agit notamment de noms, dates de naissance, numéros de sécurité sociale, ID médicales,1

Facebook lanceert platform om informatie over cybercrime uit te wisselen

Facebook wil bedrijven helpen cyberaanvallen effectiever en efficiënter aan te pakken door een platform op te zetten voor het delen van informatie over cybermisdaad. Bedrijven kunnen allerlei data over cyberaanvallen waarmee zij zijn geconfronteerd delen met andere bedrijven, die deze data kunnen inzetten om cyberaanvallen eerder op te sporen en beter aan te kunnen pakken. Het nieuwe platform heet ThreatExchange. Bedrijven die doelwit worden van cybercriminelen, kunnen data die zij over de aanval verzamelen op het platform delen met andere bedrijven. Denk hierbij aan malafide URL’s die worden1